FRANCISCO DE ZURBARÁN. POTĘGA CZERWIENI
FRANCISCO DE ZURBARÁN-POTĘGA CZERWIENI
wykład online 20 maja 2024
poniedziałek godz. 20.00
opowiada PAWEŁ BIEŃ
Paweł Bień – poeta, historyk sztuki, publicysta, muzealnik, kurator wystaw.Z wyróżnieniem ukończył Międzyobszarowe Indywidualne Studia Humanistyczne i Społeczne na Uniwersytecie Wrocławskim (2016) i Warszawskim (2018).
Kustosz kolekcji malarstwa niemieckiego XVI -XVIII wieku w Muzeum Narodowym w Warszawie.
Jako poeta debiutował w 2012 roku. Nakładem Biura Literackiego w 2017 roku ukazał się jego debiutancki arkusz „Święto ofiarowania”, pierwszą samodzielną książką poetycką była „Światłoczułość” (Stowarzyszenie Pisarzy Polskich, Łódź 2021).
Opublikował ponad sto tekstów popularnonaukowych dotyczących malarstwa nowożytnego i nowoczesnego, stale współpracuje m. in. z magazynem „Karkonosze. Czasopismem Sudetów Zachodnich”, „Spotkaniami z zabytkami” i portalem Niezłasztuka.net. Na łamach „Ruchu Muzycznego” prowadzi autorski cykl „Słuchanie obrazów”.
Twórcza droga Zurbarána jest fascynującą podróżą po XVII wiecznej Hiszpanii. Od zacisznej Llereny, przez stanowiącą ważne centrum artystyczne Sewillę, aż po stołeczny Madryt, gdzie w wieku trzydziestu sześciu lat artysta dostąpił godności nadwornego malarza króla Filipa IV. Jest podróżą przez estetyczne przemiany owładniętej kontrreformacyjną gorączką sztuki hiszpańskiego, ale także – a może przede wszystkim – opowieścią o świetle i kolorze
Napisano kiedyś, że paleta malarzy hiszpańskiego baroku przypomina do złudzenia kolory ówczesnego świata – odcienie spieczonej słońcem ziemi uzupełnia biel habitów i czerń szat iberyjskich arystokratów. Oglądając obrazy Francisco de Zurbarána nietrudno dostrzec, że jest to twierdzenie niepełne, brakuje w nim najsilniejszego akcentu barwnego, którym posługiwał się hiszpański mistrz – czerwieni.
Czerwień królewskiego malarza jest głęboka i dźwięczna, stosowana z rozmysłem i celowo. Buduje dramaturgię scen i niejednokrotnie organizuje ich kompozycję. Podobnie jak trudno wyobrazić sobie bez niej malarstwo de Zurbarána, tak trudno przejść obok tego niezwykłego koloru obojętnie.