| BOGOWIE MALUJĄ MOTYLE. RENESANSOWI MISTRZOWIE Z FERRARY |

BOGOWIE MALUJĄ MOTYLE.

RENESANSOWI MISTRZOWIE Z FERRARY

3 wykłady online 4,18,25 listopada 2024

dodatkowy dostęp do nagrań przez 7 dni od zakończenia całego cyklu wyłącznie dla posiadaczy karnetu

poniedziałki godz. 20.00

Pisano, że ferraryjskim mistrzom udało się połączyć wdzięk rysunku Rafaela z wirtuozerią kolorytu Tycjana, ale malarstwo Dossa Dossiego i Garofala to coś więcej niż synteza manier XVI-wiecznych tytanów sztuki.

1.   2. 

1. Battista Dossi, Portret Alfonso I d’Este. ok. 1530, Galleria Estense, Modena

2.Benvenuto Tisi-Garofalo, Śpiący Jezus, Luwr

Dwóch bohaterów listopadowego cyklu wykładów Pawła Bienia połączyła osoba ferraryjskiego księcia Alfonsa I d’Este. Ekscentryczny władca-humanista, który cudem uniknął śmierci wskutek zamachu na balu maskowym, był nie tylko zapalonym miłośnikiem literatury i wojakiem, ale także – wybitnym kolekcjonerem. To dla Alfonsa I Giovanni Bellini malował imponującą „Ucztę bogów”, zaś Tycjan przygotował między innymi, stanowiący dziś klejnot w koronie drezdeńskiej kolekcji, „Grosz czynszowy” czy monumentalną „Ariadnę i Bachusa”, którą chlubi się londyńska Galeria Narodowa. W swoim, wykładanym białym marmurem, „Camerino” Alfons I d’Este eksponował zbiór malarstwa uznawany przez ówczesnych za najwspanialszy na świecie. Zgromadzone pod złoconym sufitem arcydzieła służyły także jako inspiracja dla książęcych malarzy z Ferrary.

1.    2.

1.Tycjan, Gorsz czynszowy ,1515-1516, Gemäldegalerie Alte Meister, Drezno

2.Tycjan, Bachus i Ariadna ,1520-1523, National Gallery, Londyn.

Benvenuto Tisi-Il Garofaloi warsztat, Koronacja św. Katarzyny

Światły władca dbał o odpowiedni poziom rozrywki na swoim dworze. Obmyślanie umilających czas dworskich atrakcji powierzono jednemu z największych renesansowych poetów – Ludovico Giovanniemu Ariostowi oraz malarzowi – Dosso Dossiemu, z którym współpracował Garofalo. Wielki liryk w swoim słynnym poemacie „Orlando szalony” nie bez kozery określił Dossiego jako jednego z dziewięciu największych malarzy swoich czasów. Czy XVI-wieczni odbiorcy podzielali pogląd poety?

Obrazy Dossa Dossiego stanowiły często wytworny rebus przeznaczony dla dworskich intelektualistów; ich niejednoznaczna wymowa, bogactwo odniesień i aluzji szły w parze ze wspaniałym opanowaniem weneckiego kolorytu oraz – w przypadku Garofala lub Battisty Dossiego, brata Dossa – florencko-rzymskim kultem rysunkowej ścisłości. I choć w momencie powstawania dla wielu były to obraz zbyt ekscentryczne, dziś nieszablonowość i polot mistrzów z Ferrary pozwala widzieć w nich jednych z najbardziej fascynujących przedstawicieli sztuki XVI stulecia.

Dosso Dossi, Jowisz malujący motyle ,lata 30. XVI w., Kolekcja Lanckorońskich na Wawelu, Kraków

Opowieść o szczytowych osiągnięciach malarstwa Ferrary czasów Alfonsa I d’Este będzie ilustrowana nie tylko dziełami z najświetniejszych światowych galerii, ale także – zbiorów polskich. Zamek Królewski na Wawelu poszczycić się może jednym z najbardziej czarujących dzieł Dosso Dossiego – „Jowiszem malującym motyle”, choć to nie jedyny XVI-wieczny ferraryjski obraz w naszych kolekcjach.

O bogach malujących motyle, nimfach odpoczywających pod dojrzałymi cytrynami, kotach w scenach religijnych, odciskach palców dawnych mistrzów, spektakularnych kradzieżach dzieł i arcydziele z pchlego targu wożonym przez Stany Zjednoczone na dachu samochodu opowie już w listopadzie Paweł Bień.

KUP KARNET